زندگینامه محمدعلی کلی؛ از پسرک دوچرخهسوار تا «بزرگترین» بوکسور جهان
زندگی نامه افراد مشهور در سایت دکتر مهدی نباتی
بیوگرافی افراد مشهور در سایت استاد مهدی نباتی
کمتر کسی در تاریخ ورزش پیدا میشود که نامش فقط با یک رشته ورزشی گره نخورده باشد. محمدعلی کلی (Muhammad Ali) برای بسیاری فقط یک بوکسور افسانهای نیست؛ او داستان کودکی است که از یک اتفاق ساده شروع کرد، سالها تمرین کرد، شکستها و محرومیتهای بزرگی را پشت سر گذاشت و در نهایت به یکی از شناختهشدهترین چهرههای قرن بیستم تبدیل شد.
اما شاید جالبترین بخش زندگی او این باشد که داستان موفقیتش از یک مسابقه بزرگ یا یک سالن پر از تماشاگر شروع نشد؛ بلکه از دزدیده شدن یک دوچرخه قرمز آغاز شد!
زندگی نامه افراد مشهور در سایت دکتر مهدی نباتی
بیوگرافی افراد مشهور در سایت استاد مهدی نباتی
کودکی محمدعلی کلی؛ پسری از لوئیزویل
محمدعلی کلی در ۱۷ ژانویه ۱۹۴۲ در شهر لوئیزویل ایالت کنتاکی آمریکا به دنیا آمد. نامی که هنگام تولد داشت کاسیوس مارسلوس کلی جونیور (Cassius Marcellus Clay Jr.) بود.
او در خانوادهای نسبتاً متوسط بزرگ شد. پدرش، کاسیوس کلی پدر، نقاش تابلو و نقاشیهای دیواری بود و مادرش، اودسا «برد» کلی، خانهدار بود. محمدعلی یک برادر کوچکتر نیز داشت که بعدها نام رحمان علی را برای خود انتخاب کرد. خانواده در محلهای از لوئیزویل زندگی میکردند که بیشتر ساکنان آن را خانوادههای سیاهپوست تشکیل میدادند.
کودکی او در شرایطی گذشت که تبعیض نژادی در بخشهایی از آمریکا هنوز بخشی از زندگی روزمره بود. همین محیط بعدها روی نگاه او به جامعه، عدالت و هویت شخصیاش تأثیر زیادی گذاشت.
اما در آن سالها هیچکس نمیتوانست تصور کند این پسر پرانرژی روزی به یکی از مشهورترین انسانهای روی زمین تبدیل خواهد شد.
زندگی نامه افراد مشهور در سایت دکتر مهدی نباتی
بیوگرافی افراد مشهور در سایت استاد مهدی نباتی
یک دوچرخه دزدیدهشده و شروع یک مسیر بزرگ
داستان معروف زندگی محمدعلی از سال ۱۹۵۴ و زمانی شروع شد که او فقط ۱۲ سال داشت.
دوچرخه قرمز جدیدش را در نزدیکی نمایشگاه سالانه لوئیزویل گذاشته بود؛ اما وقتی برگشت، دوچرخه ناپدید شده بود. کاسیوس عصبانی و ناراحت، نزد پلیس رفت و گفت میخواهد کسی را که دوچرخهاش را دزدیده، کتک بزند.
افسر پلیسی که با او صحبت کرد، جو مارتین، اتفاقاً مربی بوکس هم بود. مارتین به پسر نوجوان گفت اگر واقعاً میخواهد با کسی مبارزه کند، ابتدا باید یاد بگیرد چگونه بجنگد.
کاسیوس حرف او را جدی گرفت.
او به سالن تمرین مارتین رفت و تمرین بوکس را شروع کرد. همین اتفاق ساده، که بعدها در مرکز محمدعلی آن را «لحظه دوچرخه قرمز» مینامند، مسیر زندگی او را تغییر داد.
گاهی یک اتفاق ناخوشایند میتواند آغاز مسیری باشد که اصلاً انتظارش را نداریم.
زندگی نامه افراد مشهور در سایت دکتر مهدی نباتی
بیوگرافی افراد مشهور در سایت استاد مهدی نباتی
مدرسه و تحصیلات؛ دانشآموزی که عاشق بوکس بود
شاید وقتی از قهرمانان بزرگ صحبت میکنیم، تصور کنیم از کودکی دانشآموزانی فوقالعاده منظم و موفق بودهاند. اما داستان محمدعلی کمی متفاوت بود.
او در Central High School شهر لوئیزویل تحصیل کرد و در سال ۱۹۶۰ از دبیرستان فارغالتحصیل شد. با این حال، عملکرد تحصیلیاش چندان درخشان نبود و خودش بیشتر مجذوب بوکس شده بود. منابع مربوط به زندگی او همچنین به مشکلات یادگیری و بعدها تشخیص نارساخوانی (Dyslexia) اشاره کردهاند.
او حتی گاهی در راه مدرسه میدوید و تمرین میکرد. برای کاسیوس، بوکس دیگر یک سرگرمی ساده نبود؛ هدف زندگیاش شده بود.
او به جای اینکه منتظر استعدادش بماند، ساعتهای زیادی را به تمرین اختصاص میداد. نتیجه هم کمکم خودش را نشان داد.
زندگی نامه افراد مشهور در سایت دکتر مهدی نباتی
بیوگرافی افراد مشهور در سایت استاد مهدی نباتی
از مسابقات آماتور تا مدال طلای المپیک
کاسیوس کلی در دوران نوجوانی و جوانی وارد رقابتهای آماتور شد و بهتدریج نام خود را مطرح کرد. او در مسابقات گلدن گلاوز موفق شد و در ادامه به یکی از چهرههای برجسته بوکس آماتور آمریکا تبدیل شد.
در سال ۱۹۶۰ اتفاق بزرگی افتاد: کاسیوس کلی، در حالی که تنها ۱۸ سال داشت، عضو تیم بوکس آمریکا در المپیک رم شد.
او در مسابقات المپیک در وزن نیمهسنگین شرکت کرد و پس از پیروزیهای متوالی، در مسابقه نهایی زبیگنیف پیترژیکوفسکی از لهستان را شکست داد و مدال طلای المپیک را به دست آورد.
پسری که چند سال قبل فقط به خاطر دزدیده شدن دوچرخهاش عصبانی شده بود، حالا قهرمان المپیک بود.
اما این تازه آغاز ماجرا بود.
زندگی نامه افراد مشهور در سایت دکتر مهدی نباتی
بیوگرافی افراد مشهور در سایت استاد مهدی نباتی
ورود به بوکس حرفهای
پس از المپیک، کاسیوس کلی وارد دنیای بوکس حرفهای شد. گروهی از تاجران لوئیزویل از آغاز فعالیت حرفهای او حمایت کردند و او در اکتبر ۱۹۶۰ نخستین مبارزه حرفهای خود را انجام داد.
او بهتدریج با سبک متفاوتش توجه همه را جلب کرد.
کلی برخلاف بسیاری از بوکسورهای سنگینوزن، فقط به قدرت ضربه متکی نبود. سرعت، حرکت پا، واکنش سریع و اعتمادبهنفس فوقالعاده از ویژگیهای مهم سبک او بودند.
او همچنین قبل از مسابقات زیاد صحبت میکرد، حریفانش را به چالش میکشید و حتی گاهی نتیجه مبارزه را پیشبینی میکرد. برای او بوکس فقط جنگیدن با مشت نبود؛ نوعی نمایش و بازی ذهنی هم بود.
زندگی نامه افراد مشهور در سایت دکتر مهدی نباتی
بیوگرافی افراد مشهور در سایت استاد مهدی نباتی
از کاسیوس کلی تا محمدعلی
سال ۱۹۶۴ یکی از مهمترین سالهای زندگی او بود.
کلی در آن سال مقابل سانی لیستون قرار گرفت؛ بوکسوری قدرتمند که بسیاری او را حریف بسیار دشواری میدانستند. اما کلی برخلاف انتظارها پیروز شد و قهرمان سنگینوزن جهان شد.
در همان دوره، تغییر مهم دیگری نیز در زندگی او رخ داد. او به اسلام گروید و نام محمدعلی را برای خود برگزید.
این تغییر فقط تغییر یک نام نبود؛ هویت و باورهای شخصی او نیز بیش از پیش وارد زندگی عمومیاش شد. رابطه او با مالکوم ایکس نیز در سالهای ابتدایی دهه ۱۹۶۰ بر مسیر فکری او تأثیرگذار بود.
از اینجا به بعد، محمدعلی دیگر فقط یک قهرمان ورزشی نبود؛ او به شخصیتی اجتماعی و فرهنگی تبدیل شد.
زندگی نامه افراد مشهور در سایت دکتر مهدی نباتی
بیوگرافی افراد مشهور در سایت استاد مهدی نباتی
بزرگترین آزمون زندگی محمدعلی
یکی از دشوارترین دورههای زندگی محمدعلی در دهه ۱۹۶۰ اتفاق افتاد.
او به دلیل مخالفت با خدمت نظامی در جنگ ویتنام از حضور در ارتش آمریکا خودداری کرد. در نتیجه، قهرمانی سنگینوزن خود را از دست داد و برای چند سال از بوکس حرفهای محروم شد. این اتفاق در زمانی رخ داد که در اوج دوران ورزشی خود قرار داشت.
برای یک ورزشکار حرفهای، چند سال دوری از مسابقات میتواند پایان دوران قهرمانی باشد.
اما محمدعلی برگشت.
پس از بازگشت به رینگ، مبارزات تاریخی او با قهرمانانی مانند جو فریزر و جرج فورمن به بخشی از تاریخ بوکس تبدیل شد. او در دهه ۱۹۷۰ بار دیگر قهرمان سنگینوزن جهان شد و در نهایت توانست عنوان قهرمانی را برای سومین بار در دوران حرفهای خود به دست آورد.
زندگی نامه افراد مشهور در سایت دکتر مهدی نباتی
بیوگرافی افراد مشهور در سایت استاد مهدی نباتی
راز موفقیت محمدعلی کلی چه بود؟
اگر بخواهیم زندگی محمدعلی را از کودکی تا قهرمانی دنبال کنیم، یک نکته دائماً تکرار میشود: تمرین و استمرار.
او از کودکی رؤیای بزرگی داشت، اما فقط درباره آن حرف نزد. تمرین کرد. شکست خورد. دوباره تمرین کرد. در مسابقات آماتور شرکت کرد. قهرمان شد. وارد المپیک شد. قهرمان المپیک شد. وارد بوکس حرفهای شد. قهرمان جهان شد.
حتی زمانی که به دلیل تصمیماتش از بوکس محروم شد، مسیر زندگیاش متوقف نشد.
شاید به همین دلیل است که داستان محمدعلی برای کسانی که به ورزش علاقه ندارند هم جذاب است. مسئله فقط تعداد پیروزیهای او نیست؛ مسیر رسیدن او به آن پیروزیهاست.
زندگی نامه افراد مشهور در سایت دکتر مهدی نباتی
بیوگرافی افراد مشهور در سایت استاد مهدی نباتی
زندگی محمدعلی بعد از دوران قهرمانی
محمدعلی در سال ۱۹۸۱ از بوکس حرفهای بازنشسته شد. او در سالهای بعد بیشتر وقت خود را صرف فعالیتهای بشردوستانه و اجتماعی کرد و به یکی از چهرههای شناختهشده در فعالیتهای خیریه تبدیل شد.
او در سال ۲۰۰۵ مدال آزادی ریاستجمهوری آمریکا را دریافت کرد؛ یکی از بالاترین نشانهای غیرنظامی آمریکا.
محمدعلی کلی در ۳ ژوئن ۲۰۱۶ درگذشت؛ اما داستان زندگی او همچنان زنده است.
زندگی نامه افراد مشهور در سایت دکتر مهدی نباتی
بیوگرافی افراد مشهور در سایت استاد مهدی نباتی
محمدعلی کلی؛ داستانی فراتر از بوکس
شاید اگر آن روز دوچرخه قرمز کاسیوس کلی دزدیده نمیشد، داستان زندگی او مسیر دیگری پیدا میکرد.
اما آن اتفاق، او را به سمت سالن بوکس برد. سپس تمرینهای سخت، مسابقات آماتور، مدال طلای المپیک، قهرمانی جهان، محرومیت، بازگشت و سالها مبارزه، یکی پس از دیگری آمدند.
محمدعلی کلی نشان داد که موفقیت معمولاً در یک لحظه اتفاق نمیافتد؛ مجموعهای از انتخابهای کوچک، تمرینهای تکراری و ادامه دادن در روزهایی است که نتیجه هنوز دیده نمیشود.
او از یک نوجوان ۱۲ ساله در لوئیزویل شروع کرد و به قهرمان سهباره سنگینوزن جهان و یکی از شناختهشدهترین چهرههای قرن بیستم تبدیل شد.
و شاید همین است که زندگی محمدعلی کلی را به یک داستان الهامبخش تبدیل میکند: گاهی کافی است از همان جایی که هستیم شروع کنیم؛ حتی اگر شروعمان با یک دوچرخه دزدیدهشده باشد.
زندگی نامه افراد مشهور در سایت دکتر مهدی نباتی
بیوگرافی افراد مشهور در سایت استاد مهدی نباتی
دکتر مهدی نباتی
مدرس و محقق شیمی
پل ارتباطی: mnabati@ymail.com